De meerderheid van de rijschoolleerlingen kiest momenteel voor rijlessen in een handgeschakelde auto, vooral omdat zij daarmee ook in een automaat mogen rijden. Andersom is dat niet mogelijk door de geldende regel (code 78). BOVAG Rijscholen pleit er daarom voor dat iedereen standaard in een automaat gaat lessen en afrijden. Wie liever een handgeschakelde auto wil besturen, zou volgens hen na het behalen van het automaatrijbewijs extra rijlessen moeten volgen.
Arno Smits, voorzitter van BOVAG Rijscholen en rijschoolhouder in Oss, zorgde met zijn uitspraken in het Algemeen Dagblad en tijdens het radioprogramma ‘Afslag Zuid’ op Omroep Brabant voor veel discussie. Hij stelt: “We zitten middenin een grote verandering. Steeds meer mensen stappen over op automatische auto’s. Als rijscholen moeten we met deze ontwikkeling mee.” Hij benadrukt dat het belangrijk is goed naar de toekomst te kijken: “Veel automerken maken geen handgeschakelde auto’s meer en ook in de verhuurbranche zijn ze steeds zeldzamer.”
Focus op slimmer lessen in een automaat
Smits pleit ervoor dat jongeren direct in een automaat leren rijden. Volgens hem zorgt dat ervoor dat leerlingen hun volledige aandacht kunnen richten op het verkeer en dat ze daardoor minder lessen nodig hebben. Wil iemand na het behalen van een rijbewijs voor een automaat toch in een handgeschakelde auto rijden? Dan kan diegene alsnog zes tot tien uur rijles nemen en een apart examen doen.
De discussie over code 78
Niet iedereen is het eens met het voorstel van Smits. Veel rijschoolhouders vinden dat code 78 beter afgeschaft kan worden, zodat het na het behalen van het rijbewijs niet uitmaakt in wat voor type auto iemand rijdt. Autovisie stelt daarbij de vraag of het niet beter is leerlingen eerst te leren schakelen, omdat overstappen van handgeschakeld naar automaat relatief eenvoudig is. Het tegenargument is dat er momenteel te weinig lesauto’s met handbak beschikbaar zijn. Ook kopen veel jonge bestuurders geen nieuwe auto, maar een tweedehands met meestal een handgeschakelde versnellingsbak, vooral in het betaalbare segment. Of een paar extra lesuren in een handgeschakelde auto dan voldoende zijn, blijft twijfelachtig.
Voorzichtigheid van experts
Bert van Wee, hoogleraar transportbeleid aan de TU Delft, begrijpt de oproep van BOVAG Rijscholen, maar plaatst ook een kanttekening. “Als het merendeel van de auto’s automatisch is, waarom zou je mensen dan nog leren schakelen? Het is logisch dat de norm gaat verschuiven.” Toch vindt hij dat het voorstel nog “een beetje aan de vroege kant” is. Hij verwacht dat er voor 2035 waarschijnlijk voldoende elektrische auto’s met automatische transmissie zijn, maar wijst op mogelijke politieke onzekerheden. “Als de politiek een rechter koers inslaat, kunnen plannen worden uitgesteld of zelfs helemaal worden geschrapt.”
